Wojenne szczeliny pod Łodzią. Krzysztof Posłuszny szuka zapomnianych obiektów

Wojenne szczeliny pod Łodzią. Krzysztof Posłuszny szuka zapomnianych obiektów

Pod ulicami Łodzi zachowały się ślady wojennych zabezpieczeń, których historię trudno odtworzyć bez cierpliwego sprawdzania dokumentów. Krzysztof Posłuszny bada między innymi dwie szczeliny przeciwlotnicze na Rudzie Pabianickiej. W jego poszukiwaniach opowieści mieszkańców mogą wskazać trop, ale potwierdzenia trzeba szukać w archiwach i terenie.

Posłuszny jest studentem Akademii Sztuki Wojennej, eksploratorem i prezesem Stowarzyszenia Schrony w Polsce. Historią II wojny światowej interesował się od dzieciństwa, ale z czasem książki i wizyty w muzeach przestały mu wystarczać.

„Zacząłem ruszać w teren, aby odnajdywać opisywane miejsca z dokumentów i relacji świadków” – mówi Krzysztof Posłuszny, prezes Stowarzyszenia Schrony w Polsce.

Dziś szuka obiektów w całym kraju. Łódź, jego rodzinne miasto, jest jednym z ważnych punktów tych poszukiwań.

  • Najpierw archiwalne materiały, później sprawdzian w terenie
  • Schron, ukrycie i szczelina to różne konstrukcje
  • O tunelach krążą opowieści, a dowodów trzeba szukać w archiwach

Najpierw archiwalne materiały, później sprawdzian w terenie

Pracę zaczyna od dokumentów, map i fotografii. Analizuje także zdjęcia lotnicze z czasów wojny i PRL oraz dane LiDAR, które pomagają rozpoznać ukształtowanie terenu. Dopiero później sprawdza wybrane miejsca i rozmawia z mieszkańcami.

Relacje świadków bywają cenną wskazówką, ale same nie przesądzają o historii obiektu. Posłuszny zwraca uwagę, że po latach wspomnienia mogą się zacierać lub zmieniać. Dlatego im więcej niezależnych materiałów potwierdza ten sam trop, tym solidniejsze podstawy ma dalsza eksploracja.

Codziennie nowe informacje z Łodzi publikujemy na informacjelodzkie.pl. Planujesz wolny czas? Aktualne wydarzenia i imprezy znajdziesz zawsze na informacjelodzkie.pl/wydarzenie.

Schron, ukrycie i szczelina to różne konstrukcje

Potoczne określenie „bunkier” bywa stosowane wobec różnych podziemnych obiektów ochronnych. Tymczasem różnią się one budową i przeznaczeniem.

„Schron to obiekt najmocniejszy, który chroni z każdej strony przed bronią ABC i jest hermetyczny” – wyjaśnia Krzysztof Posłuszny.

Ukrycie ma zabezpieczać przed odłamkami i falą uderzeniową, a szczelina przeciwlotnicza to wykop murowany lub betonowy, przykryty stropem i ziemią. Wśród łódzkich obiektów Posłuszny wymienia schron amunicyjny na Brusie, który można zwiedzać, oraz rozległą szczelinę w Parku Poniatowskiego, nadal niedostępną dla zwiedzających. Rozpoznanie typu obiektu pozwala lepiej zrozumieć, jaką funkcję miał pełnić.

O tunelach krążą opowieści, a dowodów trzeba szukać w archiwach

W miejskich przekazach pojawiają się tajne przejścia związane między innymi z zakładami Wi-Ma, Wifama i Anilana, dworcami Łódź Kaliska i Fabryczna oraz domniemanym tunelem między Pałacem Poznańskiego a Parkiem Staromiejskim. Posłuszny za wiarygodne potwierdzenie uznaje przede wszystkim dokumenty, zwłaszcza gdy niemieckie materiały można zestawić z polskimi dokumentami powojennymi. Pomocne są również fotografie, w tym lotnicze.

„Wiarygodnym źródłem informacji są dokumenty, a najlepiej zazębiające się dokumenty niemieckie i polskie powojenne” – mówi Posłuszny.

Badacz chciałby sprawdzić historię domniemanego tunelu w rejonie pałacu i dawnych browarów przy ulicy Ogrodowej. Do takich poszukiwań potrzebne byłyby między innymi kosztowne badania georadarowe. Planuje też dalszą analizę niemieckich dokumentów dotyczących szczelin i ukryć pod łódzkimi kamienicami.

Stowarzyszenie Schrony w Polsce zbiera informacje o obiektach i zachęca do współpracy osoby, które mają dokumenty, fotografie albo wiedzę na ich temat. Dla mieszkańców może to być sposób na uzupełnienie historii miejsc znanych z codziennych spacerów: nawet pojedyncze zdjęcie czy zapis w rodzinnych materiałach może pomóc wskazać kolejny trop do sprawdzenia.

na podstawie: Urząd Miasta Łodzi.

Widzisz błąd lub nieaktualną informację? Zgłoś błąd, sprostowanie lub uwagę

Treści na stronie są opracowywane z wykorzystaniem sztucznej inteligencji

Ostatnie Artykuły