Brakowało miejsca na fabryki. Łódzki przemysł szukał przestrzeni na północy

Gdy na południu Łodzi zabrakło wolnych terenów pod zakłady, przemysłowcy zaczęli szukać miejsca w rejonie rzeki Łódki. Rodzina Biedermannów rozwijała tam produkcję włókienniczą, a Anstadtowie postawili na piwo. Wcześniej rozwój tej części miasta uporządkowało wytyczenie Nowej Dzielnicy.

• Nowa Dzielnica powstała na wschód od Łódki
• Biedermannowie zbudowali przemysłowy kompleks
• Anstadtowie postawili na piwo i rozwój browaru

Nowa Dzielnica powstała na wschód od Łódki

Przełom lat 30. i 40. XIX wieku przyniósł Łodzi szybki wzrost. Miasto stawało się ważnym ośrodkiem włókienniczym Królestwa Polskiego, a liczba mieszkańców wzrosła z około 5 tysięcy w 1830 roku do 15 tysięcy w połowie stulecia.

W 1840 roku obszar Łodzi powiększono o Nową Dzielnicę, wytyczoną na terenie 467,5-hektarowego lasu rządowego, po wschodniej stronie osady Łódka. Ulice zaplanowano tak, by ich układ nawiązywał do Nowego Miasta i Łódki. Biegły równolegle do Piotrkowskiej, a nie do Widzewskiej, dzisiejszej Kilińskiego.

Główną osią dzielnicy była ulica Główna, obecnie Piłsudskiego. Przy niej wyznaczono Wodny Rynek o powierzchni 5,6 hektara, dziś Plac Zwycięstwa. Ślad dawnej wschodniej granicy Łodzi przemysłowej można rozpoznać właśnie w przebiegu ulicy Kilińskiego.

Więcej aktualności z Łodzi znajdziesz na stronie głównej informacjelodzkie.pl, a wydarzenia i imprezy na najbliższe dni zawsze na informacjelodzkie.pl/wydarzenie.

Biedermannowie zbudowali przemysłowy kompleks

Biedermannowie przybyli z Niemiec w XVIII wieku. Najpierw osiedlili się w Wielkopolsce, później w Zduńskiej Woli, a ostatecznie związali się z Łodzią. Robert Biedermann, syn pastora i córki farbiarza, zdobył kwalifikacje czeladnika farbiarskiego. W 1863 roku ożenił się z Emmą Braun i założył farbiarnię tkanin u zbiegu ulic Północnej i Widzewskiej.

Początkowo mieszkał w niewielkim domu. Z czasem przy fabryce stanął neorenesansowy pałac, dziś będący siedzibą firmy Atlas. Zakład rozrastał się o tkalnię bawełny, apreturę i przędzalnię.

Po śmierci Roberta Biedermanna, który dożył 63 lat, przedsiębiorstwo przejęli jego synowie, Alfred i Bruno. Kompleks zatrudniał wówczas ponad tysiąc robotników i obejmował dwa pałace. Majątek wyceniono na ponad 1,5 miliona rubli, choć Biedermann rozpoczynał działalność z kapitałem 20 tysięcy rubli.

Anstadtowie postawili na piwo i rozwój browaru

W sąsiedztwie Biedermannów osiedlił się Karol Gottlieb Anstadt. Niedobór wody w Łódce doprowadził do konfliktu między przemysłowcami. Rodzina Anstadtów pochodziła z Plauen. Zanim przeniosła się do Łodzi w 1840 roku, prowadziła drukarnię tkanin w Turku.

Karol Anstadt założył przy ulicy Północnej drukarnię perkalu, a w latach 60. XIX wieku uruchomił browar. Firma rozpoczęła działalność w 1869 roku pod ówczesnym adresem Średnia 34, czyli przy dzisiejszej ulicy Pomorskiej. Zatrudniała 120 robotników i produkowała piwo, kwas węglowy oraz słód. Jej roczna produkcja sięgała 66 tysięcy hektolitrów piwa, a filie działały w wielu miejscowościach regionu i w Warszawie.

Z browarem Anstadtów wiąże się także zakład przy Północnej 35, dziś będący siedzibą spółki Browary Łódzkie SA. Dawne nazwy ulic pokazują, jak przemysłowe zakłady i układ miasta zmieniały się razem z rozwojem Łodzi.

na podstawie: Urząd Miasta Łodzi.