Łódzka kampania o autyzmie rozbija mit konsultacji na pokaz

W Łodzi i poza nią coraz głośniej słychać sprzeciw wobec działań, które mają wyglądać jak włączenie, a kończą się tylko na dekoracji. Kampania „Różni w potrzebach. Równi w prawach.” daje głos młodym osobom w spektrum autyzmu, które mówią o konsultacjach na pokaz, szkolnych murach i pracy bez realnego wpływu na decyzje. To nie jest odświętna akcja na jeden dzień, lecz rozpisany na dwa kwietniowe tygodnie sygnał, że o prawach nie powinno się mówić wyłącznie przy okazji rocznic.
- Młodzi w spektrum nie chcą już być ozdobą cudzych projektów
- Spot, warsztaty i rozmowy złożą się na akcję rozpisaną na dwa kwietniowe tygodnie
- Szkoła, praca i dostępność wracają na pierwszy plan
Młodzi w spektrum nie chcą już być ozdobą cudzych projektów
Akcja potrwa od 2 do 16 kwietnia 2026 roku i wpisze się w obchody Światowego Dnia Świadomości Autyzmu. To już siódma odsłona kampanii, która powstaje oddolnie i bez budżetowej pompy – przygotowują ją młode osoby samorzecznicze rozwijające się w spektrum autyzmu i z niepełnosprawnościami, zrzeszone w Klubie Świadomej Młodzieży Fundacji Autism Team. Wsparcie ekspertów Fundacji Autism Team ma pomóc w dopracowaniu przekazu, ale ciężar całego projektu pozostaje po stronie samych zainteresowanych.
W tym roku organizatorzy działają pod honorowym patronatem Rzecznika Praw Obywatelskich, Rzeczniczki Praw Dziecka, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz Głównego Inspektora Pracy. Sama kampania nie jest tylko symbolicznym gestem – ma mówić o nierównościach widocznych w edukacji, pracy i codziennym funkcjonowaniu osób w spektrum. Jej wspólnym mianownikiem jest sprzeciw wobec tokenizmu, czyli włączania „na pokaz”, bez rzeczywistego wpływu na decyzje.
„Ja chcę mieć realny wpływ na decyzje, które dotyczą mojego życia i życia innych osób w spektrum. Nie być statystą. Nie być »na pokaz«” – mówi Jan Gawroński, samorzecznik, założyciel i koordynator Klubu Świadomej Młodzieży Fundacji Autism Team.
„Są wśród nas osoby, które potrzebują stałego wsparcia. Ich głos jest prawie niesłyszalny, a powinien być brany pod uwagę najbardziej” – dodaje.
„Jest jeszcze jedna sprawa, o której nie mówi się prawie wcale: osoby rozwijające się w spektrum, które doświadczają kryzysu bezdomności. To realny problem, który musimy nazwać i zacząć rozwiązywać” – podkreśla.
Więcej aktualności z Łodzi znajdziesz na stronie głównej informacjelodzkie.pl, a wydarzenia i imprezy na najbliższe dni zawsze na informacjelodzkie.pl/wydarzenie.
Spot, warsztaty i rozmowy złożą się na akcję rozpisaną na dwa kwietniowe tygodnie
Tegoroczna formuła opiera się na trzech filarach. Pierwszym będzie spot z udziałem samorzeczniczek i samorzeczników rozwijających się w spektrum autyzmu oraz osób sojuszniczych. Scenariusz nie powstał za biurkiem, ale na podstawie briefu przygotowanego podczas warsztatów i spotkań poprzedzających kampanię. To właśnie młodzi uczestnicy wyznaczyli kierunek przekazu i wskazali tematy, które chcą wybrzmieć najmocniej.
Drugi filar to rozbudowane wypowiedzi samorzeczników odnoszące się do hasła kampanii i jej postulatów. Obok nich pojawią się głosy rodziców, opiekunów oraz specjalistów – terapeutów, nauczycieli, psychologów i pedagogów. Taki układ ma pokazać nie tylko perspektywę osób w spektrum, lecz także to, gdzie system nadal nie domyka wsparcia.
- otwarte wydarzenia dla wszystkich zainteresowanych – warsztaty, spotkania i Lekcje Różnorodności,
- rozmowy o tym, jak wspierać osoby neuroatypowe bez protekcjonalności i pustych deklaracji,
- działania w mediach społecznościowych prowadzone przez cały czas trwania kampanii.
W tle pozostaje szerokie zaplecze organizacyjne. Obok Fundacji Autism Team w inicjatywę wchodzą też m.in. Klub Świadomej Młodzieży przy Fundacji Autism Team w Łodzi, Klub Świadomej Młodzieży przy Fundacji Autism Team Włocławek i okolice, Inicjatywa Obywatelska „Chcemy całego życia” oraz Inicjatywa „Nasz Rzecznik”. Wśród partnerów znalazły się liczne fundacje, stowarzyszenia i osoby znane z pracy na rzecz neuroróżnorodności, a z Łodzi także Centrum Handlowe Port Łódź.
Szkoła, praca i dostępność wracają na pierwszy plan
Lista postulatów kampanii pokazuje, że chodzi o znacznie więcej niż samą widoczność. Młodzi samorzecznicy domagają się standardów konsultacji społecznych, które rzeczywiście wpływają na decyzje w instytucjach i samorządach, a nie tylko dobrze wyglądają w komunikatach. Równie mocno wybrzmiewa sprzeciw wobec fasadowej aktywizacji zawodowej i działań, które udają wsparcie, ale nie zmieniają sytuacji osób neuroróżnorodnych.
W centrum stoi też samorzecznictwo traktowane jako pełnoprawna kompetencja ekspercka. Organizatorzy chcą jasnych zasad wynagradzania i równorzędnego traktowania samorzeczników w zespołach, grupach roboczych i projektach. Do tego dochodzi walka z ukrytą segregacją w edukacji, która wciąż spycha młode osoby w spektrum na margines życia szkoły.
- wyeliminowanie pozorowanych konsultacji i wprowadzenie czytelnych standardów udziału obywateli,
- przeciwdziałanie udawanej aktywizacji zawodowej,
- uznanie samorzecznictwa za kompetencję ekspercką z jasnymi zasadami współpracy i płac,
- ograniczenie segregacji edukacyjnej i wykluczania z życia szkoły,
- wzmocnienie osób wymagających stałego wsparcia, także przez AAC i wspomaganą komunikację,
- promowanie przykładów, w których głos młodych samorzeczników realnie zmienił działania instytucji i pracodawców,
- budowanie dostępności, która wynika z realnych potrzeb, a nie z deklaracji.
Właśnie w tym miejscu kampania najmocniej odbiega od sezonowych haseł. Zamiast mówić o integracji w ogólnikach, pokazuje konkretne pola napięcia – szkołę, rynek pracy, konsultacje społeczne i codzienną dostępność. I przypomina, że hasło „Nic o nas bez nas” nie jest ozdobą do plakatów, tylko warunkiem uczciwej rozmowy o prawach osób w spektrum autyzmu.
na podstawie: Łódzki Urząd Wojewódzki.
Widzisz błąd lub nieaktualną informację? Zgłoś błąd, sprostowanie lub uwagę
![]()
Ostatnie Artykuły

W Łodzi zamknięto uszko serca u dwóch pacjentów. Zabieg może ograniczyć ryzyko udaru

Ponad 1400 km dróg w Łódzkiem. Do zimowej akcji gotowych jest 66 maszyn

Łodzianki w kadrze Polski jadą na Puchar Świata w cheerleadingu

Prawie 15 tys. zł nagród w świątecznych konkursach w Łodzi

Dwa turystyczne certyfikaty dla Łodzi. Wyróżniono NCKF i festiwal

Nowe ogrodzenie zabezpieczyło schronisko w Łodzi. Inwestycja warta blisko 100 tys. zł

Ponad 4 km kanalizacji przy Olechówce. 38 posesji zyska możliwość podłączenia

Choinka na Piotrkowskiej rośnie piętro po piętrze. Montaż już trwa

Oporność na antybiotyki wiąże się z 4,7 mln zgonów. Apel z Łodzi

Górskie podbiegi bez wyjazdu z Łodzi. Trzy trasy czekają w Lesie Łagiewnickim

Nowy asfalt na Dobrej. Wysoka i Złota czekają na swoją kolej na Wodnym Rynku

Przy Kościuszki 32 odsłania się odnowiona fasada. Remont kosztuje ponad 927 tys. zł

Nowe ławki na placu Kościuszki. Przybędzie miejsc do odpoczynku

Regres ubezpieczeniowy z OC – kiedy i jak działa?
Przydatne dane teleadresowe
- Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna nr 2 w Łodzi - kontakt, oferta, zapisy
- Instytut Ekspertyz Ekonomicznych i Finansowych w Łodzi - kontakt, godziny i zakres działalności
- Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w Łodzi - kontakt, egzaminy, oddziały
- Łódzki Urząd Celno-Skarbowy - kontakt, godziny obsługi i usługi online
- Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Łodzi - kontakt, nadleśnictwa, sprzedaż drewna i zgłoszenia
- Parafia Najświętszego Serca Jezusowego i św. Marii Małgorzaty Alacoque w Łodzi - kontakt, kościoły, historia
